فرایند جامعه‌پذیری علمی دانشجویان دکتری دانشگاه اصفهان: یک نظریه‌ی زمینه ای

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه اصفهان

2 دانشگاه تهران

10.22034/irphe.2016.707061

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی فرآیند جامعه پذیری دانشگاهی دانشجویان دوره‌ی دکتری می باشد. این پژوهش با رویکرد کیفی و بر اساس روش شناسی نظریه‌ی زمینه ای و مصاحبه‌ی عمیق و نیمه ساخت یافته با 31 نفر از دانشجویان دوره‌ی دکتری در رشته‌های مختلف تحصیلی و 9 نفر از اساتید دانشگاه اصفهان صورت گرفته است. یافته‌های پژوهش نشان از ناکارآمدی و ضعف جریان جامعه پذیری دانشگاهی در مقطع دکتری دارد. این مسئله متاثر از برخی شرایط علی نظیر ضعف نظام  آموزشی و پژوهشی، ضعف جامعه پذیری دانشگاهی اساتید و تاثیر سوء آن بر جامعه پذیری دانشگاهی دانشجویان و بی کیفیتی تعاملات و همکاری های علمی میان دانشجویان است. همچنین ضعف فرهنگ علمی جامعه مسائل مربوط به وزارت علوم و دانشگاه اصفهان از جمله عوامل زمینه ای موثر بر ناکارآمدی جریان جامعه پذیری دانشگاهی محسوب می‌شود. نظام انگیزشی و ارزشی دانشجو برای حضور در مقطع دکتری، شرط مداخله گری است که جریان جامعه‌پذیری ناکارآمد علمی را تشدید می­کند. دانشجویان بر حسب اتخاذ استراتژی های مواجهه با وضعیت موجود، در سه دسته‌ی دانشجویان هدفدار، منفعل و مشروعیت بخش قرار می گیرند. بی انگیزگی علمی، احساس یأس و بی قدرتی و بد اخلاقی و بی هنجاری علمی از جمله پیامدهایی است که هر سه دسته از دانشجویان آنرا با شدت و ضعف کمتر و یا بیشتری تجربه می کنند. در نهایت مقولۀ « تکثیر مکانیکی علم و عالم» به عنوان ماحصل پژوهش حاضر، از دل کل داده های موجود استخراج شده است.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Academic Socialization Process of Phd students of university of Isfahan: A Grounded Theory Study

نویسندگان [English]

  • reza hemmati 1
  • abouali vedadhir 2
  • Arefeh mahdie 1

1 university of Isfahan

2 university of Tehran

چکیده [English]

The objective of present study is to investigate the process of socialization of graduate students. This research have been done with using qualitative approach and grounded theory and deep and semi-structured interview with 31 PhD students in different disciplines and 9 faculty member of university of Isfahan. Findings indicate inefficiency and weakness of academic socialization in the PhD degree which in turn affected by some causal conditions such as weakness educational and research structures, weakness of teachers' scientific socialization and its ill effect on students and low quality of scientific relationships and collaboration among students. Also weakness of cultural structures of society, structural weakness in ministry of science and university of Isfahan were among factors that contributed in inefficiency of scientific socialization process. Motivational and value system of students in PhD degree were intermediary factor that intensify inefficiency of scientific socialization process. There are three categories of students exposed to the current situation namely project, passive and legitimated students. Lack of scientific interest, feelings of despair and powerlessness, and scientific anomie and misconduct were consequences that each group of students with a lower or higher level, experienced.

کلیدواژه‌ها [English]

  • academic socialization
  • academic culture
  • mechanical proliferation of science
  • grounded theory
  • university of Isfahan